Drinki bezalkoholowe z kavą: przepisy

2023-08-03 · 4 min czytania

Redakcja kava.fyi · Ostatnia aktualizacja: 3 sierpnia 2023

Szklanki z bezalkoholowymi drinkami z kavą

Dlaczego kava potrzebuje innej techniki niż herbata czy kawa

Kavalaktony, główne aktywne związki kavy, są związkami lipofilnymi, czyli rozpuszczają się w tłuszczach znacznie lepiej niż w wodzie. Sam napój wodny to zawsze zawiesina drobnych cząstek korzenia, a nie prawdziwy roztwór, dlatego zmieszana z wodą kava prędzej czy później zacznie opadać na dno naczynia. To normalne i nie oznacza, że coś zrobiłeś źle. Z tego samego powodu przygotowanie smacznego, orzeźwiającego drinku z kavy rządzi się nieco innymi prawami niż zaparzenie herbaty czy kawy, gdzie liczy się głównie temperatura i czas.

Emulsja zamiast rozpuszczania

Skoro kavalaktony wolą tłuszcz, dodanie mleka, mleka roślinnego czy odrobiny lecytyny pomaga utrzymać je w zawiesinie na dłużej, a przy okazji łagodzi charakterystyczny, gorzkawy i lekko piekący smak korzenia. Ocena tego surowca przygotowana przez Europejską Agencję Leków zwraca uwagę, że skład i zachowanie kavalaktonów w płynie zależą od użytego rozpuszczalnika i metody przygotowania, co w praktyce oznacza, że drink na bazie mleka roślinnego lub wody kokosowej zadziała inaczej niż czysta woda z sokiem. To również wyjaśnia, dlaczego tradycyjne przepisy z Pacyfiku niemal zawsze sięgają po mleko kokosowe, a nie po samą wodę: chodzi nie tylko o smak, ale i o lepsze wykorzystanie surowca.

Tradycyjnie na Pacyfiku korzeń tłuczono lub mielono, a następnie odcedzano przez tkaninę do drewnianej misy. Ta sama zasada, zmielony surowiec plus odcedzenie, sprawdza się też w kuchni: jeśli używasz sproszkowanego korzenia, przelej gotowy napój przez gęste sitko, gazę albo woreczek do mleka roślinnego, żeby pozbyć się grubszych włókien. Im dłużej i intensywniej mieszasz albo wstrząsasz napojem przed odcedzeniem, tym więcej kavalaktonów przejdzie do płynu, dlatego warto poświęcić temu etapowi więcej niż kilka sekund.

Ile kavy dodać i na jak długo

Zamiast trzymać się co do grama jednego przepisu, potraktuj podane niżej proporcje jako punkt wyjścia i dostosuj ilość sproszkowanego korzenia do własnej tolerancji oraz mocy konkretnej partii surowca, która zależnie od odmiany i sposobu suszenia bywa bardzo różna. Zacznij od mniejszej porcji, spróbuj efektu po kilkunastu minutach, i dopiero przy kolejnym drinku decyduj, czy dosypać więcej. Napoju nie warto też przygotowywać na zapas na wiele godzin naprzód: świeżo zmieszana kava smakuje najlepiej, a z czasem napój traci część aromatu dodanych owoców i soków.

Trzy pomysły na drinka bez procentów

Słodki, migdałowy

Wymieszaj mleko migdałowe z wodą kokosową w proporcji mniej więcej pół na pół, dodaj łyżeczkę miodu i szczyptę cynamonu. Dosyp porcję sproszkowanej kavy i mieszaj, aż napój zrobi się jednolity, a na koniec wrzuć garść słodkich owoców, na przykład banana albo mango.

Kwaśny, malinowy

Do soku pomarańczowego dodaj łyżeczkę syropu malinowego, dosyp kavę i mieszaj do rozpuszczenia się grudek. Na koniec dorzuć kwaśne owoce, na przykład maliny albo porzeczki, im bardziej kwaśne, tym lepiej maskują smak korzenia.

Tropikalny

Połącz sok ananasowy z sokiem jabłkowym, dodaj kilka listków mięty albo odrobinę syropu miętowego i szczyptę cynamonu. Dosyp kavę, zamieszaj energicznie i podaj z kostkami ananasa.

Co zrobić, gdy proszek opada na dno

Jeśli nie wypijesz drinka od razu, po kilku minutach zobaczysz osad na dnie szklanki, dokładnie tak jak w soku ze świeżo wyciskanych owoców. To efekt tej samej lipofilności kavalaktonów, o której mowa wyżej, a nie oznaka, że napój się zepsuł. Wystarczy zamieszać ponownie tuż przed piciem, najlepiej łyżeczką albo krótkim wstrząśnięciem w zamkniętym naczyniu, a nie samym mieszaniem słomką, które zwykle nie wystarcza, żeby unieść osad znad samego dna.

Proszek tradycyjny czy ekstrakt instant

Na rynku funkcjonują różne formy kavy: sproszkowany, wysuszony korzeń, który zachowuje włókna i wymaga odcedzania, oraz rozpuszczalne ekstrakty instant, które powstają przez zaparzenie korzenia i odparowanie płynu do postaci proszku lub granulatu. Przegląd naukowy poświęcony kavie jako składnikowi diety podkreśla, że różnorodność dostępnych na rynku preparatów i brak standaryzacji między nimi to jedno z większych wyzwań w badaniach nad tą rośliną, więc efekt w szklance może się różnić w zależności od tego, po jaki produkt sięgniesz. Forma instant zwykle daje mniej osadu i jest wygodniejsza do przygotowania owocowego drinku, ale to tradycyjny, pełny proszek z korzenia najwierniej odtwarza smak i konsystencję znane z ceremonialnego picia kavy na Pacyfiku, a to właśnie tę formę łatwiej odcedzić do gładkiej, pozbawionej włókien postaci.

Niezależnie od formy warto pamiętać, że jakość i moc kavy zależą też od odmiany rośliny, czyli chemotypu, z którego pochodzi surowiec, a nie tylko od tego, czy kupiłeś proszek tradycyjny, czy instant. Dlatego dwie porcje wyglądające identycznie na oko mogą dać wyraźnie różne efekty.

Kilka dodatkowych wskazówek

Kwaśne i słodkie owoce nie są w tych przepisach przypadkowe: intensywny smak cytrusów, jagód czy ananasa skutecznie maskuje gorzkawy, ziemisty posmak korzenia, który część osób odczuwa jako najmniej przyjemny element picia kavy. Z tego samego powodu warto podawać drinka schłodzonego, bo niska temperatura dodatkowo tłumi tę goryczkę, a jednocześnie nie wpływa na trwałość samych kavalaktonów w płynie. Jeśli zależy ci na jak najgładszej konsystencji, przecedź gotowy napój po raz drugi tuż przed podaniem, zwłaszcza jeśli używałeś tradycyjnego, pełnego proszku z korzenia.

Zanim wypijesz

Kava, nawet w formie owocowego drinka, pozostaje rośliną psychoaktywną działającą na ośrodkowy układ nerwowy, dlatego nie warto łączyć jej z alkoholem ani lekami metabolizowanymi w wątrobie bez konsultacji z lekarzem. O tym, jak dobrać odpowiednią formę kavy do własnych potrzeb, przeczytasz w artykule proszek czy instant, a krok po kroku parzenie tradycyjnym sposobem opisujemy tutaj. Więcej o samych kavalaktonach znajdziesz na stronie o kavalaktonach.